Vragen over het afpakken van een ANBI-status

De afgelopen maanden heb ik verschillende keren aandacht gevraagd voor de ANBI-status. Met deze status kunnen organisaties en instellingen een belastingvoordeel krijgen omdat ze voldoen aan het ‘algemeen nut’.

 Maar rondom het verkrijgen en behouden van de ANBI-status heb ik een aantal zorgen. Zo heb ik laatst de staatssecretaris naar de Kamer geroepen omdat organisaties die homogenezing prediken belastingvoordeel krijgen omdat zij de ANBI-status hebben. Gekker moet het niet worden dacht ik. Deze week was er berichtgeving over een sekte, de Orde der Transformanten. Ook hier vraag ik me oprecht af wat het ‘algemeen nut’ is als ik kijk naar de geschiedenis van deze club. Samen met collega Jeroen van Wijngaarden heb ik vragen gesteld. Hoe kan het toch dat er veel organisaties lijken te zijn die, niet het algemeen nut nastreven, maar wel een ANBI-status hebben en daarmee fiscaal voordeel.

 Ook ontbreekt het met name voor de grote organisaties en instellingen aan een eenduidige rapportage over de financiële stromen. Het is belangrijk om inzicht te hebben hoe organisaties en instellingen aan hun geld komen. Zij krijgen immers een belastingvoordeel en je wilt voorkomen dat zij door geldstromen uit bijvoorbeeld onvrije landen beïnvloed worden. Mijn voorstel om over te gaan tot een verplichte rapportage welke voor meer inzicht en transparantie moet zorgen is aangenomen. Daarmee komt er voor de grote organisaties en instellingen vanaf 1 januari aanstaande de verplichting om meer inzicht en transparantie te verschaffen.

 Schriftelijke vragen van de leden Lodders en van Wijngaarden (beide VVD) aan de staatssecretaris van Financien (Belastingdienst en Fiscaliteiten) en de minister van Justitie en Veiligheid over het bericht ‘Nederlandse sekteleider (58) verdacht van gijzeling en misbruik kinderen’.

       1.       Bent u bekend met het bericht ‘Nederlandse sekteleider (58) verdacht van gijzeling en misbruik kinderen’[1]?

       2.       Herinnert u zich het Mondelinge Vragenuur van 13 oktober 2020 waarin het lid Lodders (VVD) u vroeg om de ANBI-status af te pakken van organisaties die walgelijke homogenezingstherapieën aanbieden (Kamerstuk 2020D40634)? 

       3.       Herinnert u zich uw reactie waarin u aangeeft; Zich ‘niet te kunnen voorstellen op welke manier deze praktijken het algemeen nut dienen’; ‘voor het einde van het jaar’ een extra controle laat uitvoeren met betrekking tot de ANBI-status van deze organisaties; En ‘als die onderzoeken aanleiding geven tot actie, (…) nader bezien wat de Belastingdienst kan doen met het intrekken van de ANBI-status en of daarvoor zelfs wetswijziging nodig zou zijn’?

       4.       Bent u op de hoogte van de ANBI-status van de Orde der Transformanten?

       5.       Kunt u toelichten welk algemeen nut volgens u de Orde der Transformanten dient?

       6.       Kunt u toezeggen dat de Belastingdienst ook deze club nader onderzoekt en de Tweede Kamer nog voor het einde van het jaar informeert over de mogelijkheden tot het intrekken van de ANBI-status? Zo nee, waarom niet?

       7.       Hoe kan het dat er tóch veel organisaties lijken te zijn die, ondanks dat zij niet het algemeen belang behartigen, toch een ANBI status hebben?

       8.       Hoe is de handhaving op het begrip ‘algemeen nut’? Heeft de Belastingdienst genoeg capaciteit en/of informatie om hier überhaupt zinvol op te controleren? Kan geborgd worden dat bij een veroordeling de ANBI-status automatisch kan worden afgenomen? Zo nee, waarom niet?

       9.       Is het begrip ‘algemeen nut’ nu te ruim geïnterpreteerd, bijvoorbeeld in artikel 5B AWR? Welke precieze betekenis geeft de wetsgeschiedenis aan ‘algemeen nut’

       10.   Hoe bent u voornemens dit begrip beter te richten, zodat organisaties die claimen het algemeen belang te bevorderen maar dat evident niet doen, voortaan niet meer binnen deze definitie vallen?

       11.   Bent u voornemens de door u toegezegde wijziging (zie ook vraag 3) nog voor het einde van deze kabinetsperiode in te dienen/openbaar te maken? Zo nee, waarom niet?

       12.   Kunt u de vragen één voor één beantwoorden?